تماشاخانه

14 ارديبهشت جشن طراحان صحنه در خانه هنرمندان ايران برگزار مي شود . از قديم و نديم رسم بوده است در صورت فوت يكي از اقوام درجه يك اولين مراسم نوروز تعطيل و سفره هفت سين گسترده نمي شد . در اين گونه موارد اقوام ضمن بزرگداشت آن مرحوم ؛ براي روحش دعا و جاي او را خالي مي كنند . بر سر مزارش حاضر مي شوند و برايش فاتحه مي خوانند .

14 ارديبهشت جشن طراحان صحنه در خانه هنرمندان ايران برگزار مي شود . در اين ميان ما طراحان صحنه با كمال تاسف چه بي خيال و جسارتا چه بي غيرت شده ايم . عزيزترين موجود حرفه ما در سالي كه گذشت بي رحمانه نابود شد و به خاطرات پيوست . با اين حال جشن برپا مي كنيم و مسابقه مي گذاريم و دلخوشيم كه فيلم اعتراضمان را مديري ؛ مسئولي ؛ كسي مي بيند و به اين نتيجه تاريخي مي رسد كه ما ... طراحان صحنه ... سخت متحد و يكدل و يكرنگيم !  كه اگر چنين نتايج شگرفي وجود داشت و اگر چنين مسئولاني حضور ؛ پيش از اين موجود دلبندمان نفسي تازه كرده بود و از سراشيبي حضيض بازمي گشت و احياء مي شد .

در سالي كه گذشت آخرين ضربه كاري به عرصه طراحي صحنه تئاتر كشور نيز وارد آمد و همه چيز براي هميشه پايان يافت . انگار همين ديروز بود كه كارگاه دكور نازنين تالار وحدت با بي رحمي تمام و به استناد مشتي دروغ ؛ ويران شد و در اختيار مهجورترين و غير كاربردي ترين كاربري ممكن در عرصه تئاتر كشور قرار گرفت . انگار تمام معضلات تئاترمان حل شده است و تنها نيازمان اپراي عروسكي است و بس ! تمام اين ها را بگذاريد كنار آن كه تنها متولي و مدعي اين گونه نمايشي نيز كسي نيست جز  هنرمند گرانمايه اي كه در پاسخ به انتقادات موجود ؛ كارگاه دكور تالار وحدت را انباري مخروبه اعلام كرد كه مستحق تبديل به سالني مهجور و تعطيل شده است . سالني كه نه دردي از كمبود سالن هاي تئاتر تهران دوا كرد و نه به نياز ساير هنرمندان اين عرصه پاسخ گفت .

اما ... سال گذشته . تنها كارگاه نيم بسمل تئاتر پايتخت كه با هزار سلام و صلوات اندك نياز هنرمندان طراح صحنه و اصولا تئاتر حرفه اي تهران را برطرف مي كرد به نام بازسازي تئاتر شهر تعطيل شد . جالب اين جاست كه مدتهاست به اسم بازسازي و نوسازي و ... به تخريب و تعطيلي و ... خو كرده ايم . جالب تر آن كه رياست گرانمايه تئاتر شهر اين تعطيلي را به تشكيل تئاتر خصوصي نسبت مي دهند و آن را سرآغاز پيدايش تئاتر خصوصي ارزيابي مي كنند . و چه ديواري كوتاه تر از طراحي صحنه نگون بخت تئاتر كشورمان .

از سويي ديگر رياست گرانمايه اداره كل هنرهاي نمايشي در جلسه اي كه به قصد پايين كشيدن فتيله نارضايتي جمعي از طراحان صحنه در سال گذشته تشكيل دادند قول مساعد دادند كه هرگونه هزينه مربوط به متريال و دستمزدهاي ساخت و ساز دكورها را راسا به گروه ها پرداخت خواهند كرد و از اين نظر هيچ جاي نگراني وجود ندارد ! در اين كه اين مصوبه نيز اما و اگرهاي بسيار دارد شكي نيست و اظهاراتمان به گوش حضرتشان رسيد . با اين حال زمان به نحو ديگري رقم خورد . امروز برآورد 5-4 ميليون توماني يك اجرا به 5/1 ميليون تومان تنزل مي يابد و طراح صحنه بدبخت مجبور است براي يافتن آهنگر و جوشكار و نجار شهر را زير پا بگذارد . راهي جاده خاوران شود تا كمي چوب خريداري كند و سر از بازار آهن در مي آورد . دست آخر نيز مجبور مي شود خلاقيت خود را نيز از فيلتر سانسور مالي بگذراند و تنها بخشي از ايده آل خود را به روي صحنه ببرد .

بدين ترتيب بد نيست اداره كل هنرهاي نمايشي در ابلاغيه اي به نمايشنامه نويسان ؛ بازيگران و كارگردانان نيز اعلام كند با كمبود بودجه روبروست و لازم است آن ها نيز بخشي از هنر خود را قيچي نمايند . بازيگران از حس و حال نقششان كوتاه بيايند . كارگردانان چند ميزان سن ناقابل اثرشان را به دست فراموشي بسپارند و نمايشنامه نويسان به جاي 60 دقيقه ؛ تنها 30 دقيقه نمايشنامه توليد كنند و در فرايند اجرا به مدد كارگردان و ... آن را به 60 دقيقه يا بيشتر  تبديل كنند !

14 ارديبهشت جشن طراحان صحنه در خانه هنرمندان ايران برگزار مي شود . من در اين جشن بزرگ شركت نمي كنم و ترجيح مي دهم در اين روز گرانمايه بر مزار طراحي صحنه تئاتر كشورم حاضر شده ؛ فاتحه اي بخوانم و با افسوس تمام بر پيكر بي روحش زاري كنم .

14 ارديبهشت جشن طراحان صحنه در خانه هنرمندان ايران برگزار مي شود و من ...

این روزها سریال میوه ممنوعه به کارگردانی حسن فتحی در شبکه دوم سیما در حال پخش است. طراحی صحنه و لباس این سریال را پیام فروتن به عهده داشته است. گروه اجرایی هم اکنون در حال ضبط سکانس های باقی مانده هستند.

مجموعه تلويزيوني"ميوه ممنوعه" كه تلفيقي از دو قصه شاه لير و شيخ صنعان است، خلاصه داستاني چنين دارد: «سرپرست خانواده شايگان و جلال ـ فرزند ارشد خانواده اردلان ـ درگير كشمكش و مناظره مالي شديدي با يكديگر مي‌شوند. در اين بين، هستي ـ يگانه فرزند خانواده شايگان ـ به دادخواهي سراغ سرپرست متدين خانواده اردلان"حاج يونس" مي‌رود، غافل از اين كه...»

نقش آفرينان"ميوه ممنوعه" علي نصيريان(حاج يونس اردلان)، گوهر خيرانديش(قدسي)، هانيه توسلي(هستي)، امير جعفري(جلال)، هرمز هدايت(بهرام)، عطا تفتي(فرزاد)، نيما رئيسي(مصطفي)، طناز طباطبايي(غزاله)، كاظم بلوچي(سرگرد)، اليكا عبدالرزاقي(سمانه)، صديقه كيانفر(عزيز خانوم)، محمدرضا رهبر(سينا)، كيانوش گرامي(شهرام)، عبادالله كريمي(سر كارگر) و جواد انصافي(منشي حاج يونس) هستند.

ديگر عوامل اين مجموعه نيز عبارتند از: نويسندگان فيلمنامه: عليرضا كاظمي‌پور و عليرضا نادري، مدير توليد: عزيز عليزاده، مدير تصويربرداري: افشين احمدي، مدير صدابرداري: خسرو كيوان‌مهر، طراح صحنه و لباس: پيام فروتن، طراح چهره‌پردازي: مهين نويدي: عكاس: محمد فوقاني، گروه كارگرداني: محمد رستمي و كيومرث مرادي، برنامه‌ريز: سعيد عباسي، مدير تداركات: ناصر هاديان‌فر، دستيار تصويربردار: عزيزالله ارجوني، منشي صحنه: شهره فهيمي، امور مالي: نعمت گودرزوند چگيني، مونتاژ: بابك رضاخاني و مشاور رسانه‌اي: محمدرسول صادقي.

مجموعه تلويزيوني"ميوه ممنوعه" كه پيش توليد آن 15 ارديبهشت ماه آغاز شده بود، روز يكشنبه سوم تير ماه در منطقه زعفرانيه كليد زده شده و عمده لوكيشن‌هايش در تهران و اطراف آن بوده است.

مجموعه"ميوه ممنوعه" در شب‌هاي ماه مبارك رمضان(22 شهريور ماه سال جاري) از شبكه دو سيما روي آنتن رفته است.

 

 

 

 

 

یکی از مهم ترین خصیصه های ما ایرانی ها مظلوم نمایی در عین قدرت است. به عبارت دیگر هرکدام از ما تمامی تلاشمان را در راستای تحقق این مهم به کار می بریم و در جایی که از جایگاه محکم و قدرتمندی برخورداریم٬ خود را تحت ستم معرفی می کنیم و از چرخش نامیمون فلک قدار شکایت به عالم و آدم می بریم ! این خصوصیت و ویژگی غالب ما ایرانی هاست. نگاه کنیم به مسابقه فوتبالی که تقریبا قریب به اتفاقمان جانب تیم ضعیف تر را می گیریم و برای آن یقه چاک می کنیم !

تمام این ها را گفتیم تا به موضوعی در حوزه تئاتر اشاره کنیم. در هفته ای که گذشت در روزنامه هم میهن یادداشتی از استاد گرانقدر بهروز غریب پور درج شده بود. یادداشتی که به نوعی آن را می توان مظلوم نمایی در اوج قدرت دانست . یادداشتی که زخم کهنه بسیاری از طراحان صحنه تئاتر را مجددا جریحه دار کرد. در این یادداشت نکاتی چند به چشم می خورد که بی شک یادآور همین روحیه ابدی ازلی ایرانیست. مروری بر این نکات خالی از لطف نیست.

۱ - بیش از دوسوم یادداشت مزبور به داستان مکبث و اهمیت آن اختصاص یافته است. این در حالیست که مخاطبان یادداشت استاد که بی شک تئاتری هستند ٬ از اهمیت و ویژگی های این اثر بزرگ شکسپیر کاملا آگاهند . پس لازمه این مرور چه می تواند باشد ٬ موضوعیست که در ادامه به آن می پردازیم.

۲ - شاید مهم ترین انگیزه نگارش این یادداشت مطول و شرح حکایت مکبث ٬ در پاراگراف آخر یادداشت خلاصه شود . جایی که آقای غریب پور درست به مثابه بروشور تئاتر از یکایک بازیگران و همراهان گروهش قدردانی می کند و به معرفی آن ها می پردازد.

۳ - اما آن چه باعث به درد آمدن قلب طراحان صحنه در این یادداشت شده است ٬ بی شک اشاره مجدد استاد به کارگاه متروک و نیمه مخروبه دکور تالار وحدت است ! و این که استاد به همراه گروه وفادارش آن را احیاء کرده و به اولین سالن تئاتر اپرای عروسکی تغییر شکل داده است. سئوال این جاست که آیا بزرگترین و حرفه ای ترین کارگاه دکور خاورمیانه که به همت تئو لاو آلمانی ساخته و پرداخته شد و تا همین اواخر نیز به بهترین شکل ممکن توسط بزرگی به نام مهندس زعیمی اداره می شد ٬ کارگاهی مخروبه بوده است ؟  استاد تمایل دارند چندین و چند اثر بزرگ تئاتر کشورمان را که دکور آن ها در این کارگاه ساخته شده است را برایشان مرور کنم؟ اصلا بیایید فرض را بر این بگذاریم که این کارگاه در طول زمان به یک مخروبه تبدیل شده بود . آیا آقای غریب پور که الحق و والانصاف ید طولایی در بازسازی و راه اندازی اماکن فرهنگی دارند نمی توانستند این کارگاه را بازسازی کرده و آن را به قطب طراحی صحنه کشور تبدیل کنند ؟ در جایی که تئاتر ما به شدت در حوزه اجرای صحنه پردازی با مشکلات عدیده روبروست ؟  آیا عرصه تئاتر حرفه ای کشور بیش از اپرای عروسکی به طراحی صحنه و اجرای حرفه ای آن نیازمند نیست ؟ در این میان باید اعتراف کرد تهران بزرگ تا ابد به تلاش های استاد غریب پور در بازسازی فرهنگسرای بهمن ٬ خانه هنرمندان و ... افتخار خواهد کرد ٬ اما جناب آقای غریب پور ٬ این بار نه تنها به هدف نزده اید بلکه بدنه حرفه ای تئاتر کشور را آماج تیر خود قرار دادید !

۴ - استاد غریب پور در راستای توجیه عملکرد خود در تبدیل کارگاه دکور تالار وحدت به سالن فردوسی ٬ شریک می تراشند و مرکز هنرهای نمایشی و بنیاد رودکی را نیز در تحقق این امر شریک می دانند. اگر چنین است که وای به حال ما جماعت طراح صحنه ! در جایی که مرکز هنرهای نمایشی باید به صیانت از تئاتر حرفه ای و گرایش های آن بپردازد خود مجری نابودی یکی از اصلی ترین و مهم ترین شاخه های تئاتر می شود. اما استاد خود بهتر می دانند که در حوزه اپرای عروسکی مدعی دیگری در تئاتر ما وجود ندارد. پس احداث سالنی به این منظور شائبه تاسیس یک سالن اختصاصی را برای این هنرمند شایسته کشورمان آن هم با هزینه بیت المال ایجاد نمی کند ؟! در جایی که هنوز و پس از این مدت هیچ گروه دیگری در سالن فردوسی مبادرت به اجرای تئاتر نکرده است .

۵ - و در پایان باید به مقدمه این نوشتار اشاره کرد . در جایی که استاد از دشمنانشان سخن می گویند و آن ها را برای تماشای آخرین اثرشان دعوت می کنند . به راستی کدام دشمن ؟! در جایی که آقای غریب پور با اقتدار کامل در سالن به ظاهر  شخصیشان مشغول فعالیتند و نامه انجمن طراحان صحنه نیز در اعتراض به تبدیل وضعیت کارگاه دکور ٬ در هیئت مدیره خانه تئاتر مسکوت می ماند و پاسخی دریافت نمی کند . حتی اشاره مستقیم خانم سمیرا سینایی نیز در جشن طراحان صحنه که در قلمرو استاد ( خانه هنرمندان) مطرح شد نیز در هیاهوی جنگ میان مکبث و دانکن گم شد و اصلا به جایی نرسید . حال این مظلومیت ریشه در چه عواملی دارد ٬ خدا می داند و بس !

شب گذشته از شبکه دوم سیمای جمهوری اسلامی ایران تله تئاتری پخش شد که بی تردید آن را باید جوابیه ای سخت و دندان شکن به سازندگان فیلم صهیونیستی ۳۰۰ دانست . گذری به شاهنامه فردوسی و نمایش جلوه هایی از شکوه ایرج و افریدون و البته سلم و تور ! نمی دانم آیا واقعا سازندگان این نمایش پیش پا افتاده و مبتذل به هنگام تولید این شاهکار به چه می اندیشیده اند. و این که ابتذال تنها در تنگی و بدن نما بودن لباس بازیگر خلاصه می شود و یا اگر چند تار موی بازیگری آشکار شود باید آن صحنه ها را حذف کرد یا برای آن فکری کرد اما به تصویر کشیدن مسخره آمیز و مضحک اساطیر ملی این مرزوبوم نشانه ای از ابتذال نیست ! قصد داشتم این برنامه را با دیدی آکادمیک و کاملا علمی نقد کنم اما تصور می کنم آنقدر سازندگان این تله تئاتر ناشیانه رفتار کرده اند که چاره ای جز به کار بردن عبارت یک افتضاح تلویزیونی باقی نمی ماند !

با این حال نگاهی به بازی بازیگران - طراحی صحنه خام دستانه وناشیانه و اصولا سراسر پراشتباه - متن ضعیف و سردستی و بالاخره طراحی لباس هایی مهدکودکی جایی برای دفاع و نقد اصولی باقی نگذاشته است. این در حالیست که رگ غیرتمان نیز از آثاری چون ۳۰۰ و پرسپولیس حسابی ورم کرده و مصرا می خواهیم دندان هالیوودی ها و اجانب وابسته به آنها را در دهان یاوه گویشان خرد کنیم. گام های نخست اگر این گونه است وای به حال ایستگاه آخرمان !

در اواخر قرن نوزده بک دو فوکیه به روشنی اعلام کرد صحنه پردازی در سال ها و دهه های آتی به پیشروی خود در قلمرو ادبیات ادامه خواهد داد. در اواخر قرن بیستم نیز صنعت سینما جلوه های شگفت انگیز این پیش بینی عالمانه را به منصه ظهور رساند. این گونه بود که در بسیاری از آثار تئاتری و سینمایی طراحی صحنه حرف اول را زد و بی وجود آن ، اثر به موجودی ناقص الخلقه تبدیل می شد.

اما در آغازین سال های هزاره سوم انگار در میان ما اوضاع به گونه ای دیگر رقم می خورد. طراحی صحنه که هیچ ، گویا تئاتر و ماهیت آن نیز برایمان جدی نیست. تئاتر حرفه ای تنها واژه ایست که به قصد دلخوشی آن را به کار می بریم و هنوز باور نداریم تئاتر در دنیای امروز بزرگترین و اساسی ترین شاخص جامعه مدنی پیشتاز به شمار می رود. هنوز آموزش و پرورش ما با تئاتر و هنرهای نمایشی بیگانه است و کلاس های هنر به چند سرمشق "ادب آداب دارد" خلاصه می شود! اینگونه است که دانشجوی تازه آمده به دانشکده های تئاتری حتی یک تئاتر نیز در عمرش ندیده است و تئاتر را از دریچه هنرمندی آقارشید و دوستانش می شناسد!  سوفوکل و شکسپیر که سهل است ، رادی و صاعدی و بیضایی نیز در دایره واژگان تئاتری آنها محلی از اعراب ندارد. تئاتر حرفه ای ( بخوانید تئاتر تئاتر شهری) نیز اوضاعی بهتر از این ندارد . هنوز میزان دستمزدها از هماهنگی لازم برخوردار نیست و هنوز صف هنرمندان منتظر به اجرا به علت کمبود سالن روزبروز طولانی تر می شود.دریغ از یک سالن تازه یا هماهنگی میان مسئولان فرهنگی تا از سالن های موجود در سطح شهر بهتر استفاده شود . هنوز صنف الکتریکی لاله زار در انتظار تملیک و تصاحب بهترین و قدیمی ترین سالن های تئاتر کشور ثانیه شماری می کند و مسئولان به فکر بازسازی و رونق این سالن ها نیستند. هنوز بودجه تئاتر کشور تامین کننده حتی بخش ناچیزی از نیازها نیست و هنوز بزرگترین و حرفه ای ترین کارگاه دکور خاور میانه به حال اول خود بازنگشته است و از زخمی که به آن وارد شده رنج می کشد. هنوز و هنوز و هنوز ... با این حال نمی توان منکر تلاش های باارزشی که در طول این سال ها در عرصه تئاتر اتفاق افتاده است شد. تلاش هایی که می تواند با نگاهی عمیق تر و سیاست هایی کلان تر شگفتی بی آفریند . حالا زمان آن رسیده است که مجلس شورای اسلامی ، شهرداری ها ، ریاست جمهوری با تمام بدنه آن و... وارد گود شده و طرحی نو درافکنند. آرزویی که به هیچ وجه غیرممکن نیست. تنها باید بخواهیم.

زمانی که از بیرون به جریان تئاتر دانشگاهی نگاه می شود ، معمولا بسیاری از ناظران به انتقاد از این حوزه ، فرایند تدریس تئاتر در دانشکده های تئاتری و رکود در آن می پردازند. این گونه از منتقدان معتقدند در دانشکده های تئاتری اتفاق خاصی نمی افتد و رکود و خمودگی بر فضای آموزشی سایه ای سنگین انداخته است . در این نوشتار کوتاه تلاش می کنیم به این نگاه پاسخی دیگر داده ، از منظری دیگر به آن بپردازیم.

 کسانی که در داخل گود آموزش آکادمیک تئاتر کشور قرار دارند با نقدی که پیش از این از آن یاد شد چندان موافق نیستند . نه از آن رو که فضای آموزشی ما همچنان پویاست و نتایج شگرفی به بار می آورد . بلکه از آن رو که این شرایط را معلول کلاس های درس ، نقص آموزش و ... نمی دانند . با نظر ناقدان می توان تا حدودی موافق بود اما برای حل این معضل باید قدری فراتر از فضای آموزشی دانشکده های تئاتری را در نظر گرفت. بی تردید تفاوتی عمده میان تحصیل دانشگاهی علوم و فنون با رشته های هنری وجود دارد . به عنوان مثال در رشته پزشکی دانشجو پس از گذراندن موفقیت آمیز چند سال تحصیل به زمره پزشکان می پیوندد و به کار و فعالیت در این رشته ادامه می دهد. این در حالیست که در بدو ورود به دانشگاه از پزشکی هیچ چیز نمی دانسته است . حال آن که در رشته های هنری ، خصوصا تئاتر اوضاع به شکلی دیگر رقم می خورد . تئاتر جهانیست گسترده و عظیم که در آن به همان قدر که روانشناسی و جامعه شناسی اهمیت دارد ، فیزیک ، هندسه و ریاضیات نیز از جایگاه خود برخوردار می شود . دانشجوی تئاتر باید یک مطالعه کننده واقعی و یک ماشین شگرف خواندن و آموختن باشد . آنهم در هر زمینه ای . با این حال سیستم جذب دانشجوی تئاتر از شیوه ای تبعیت می کند که نه تنها با روح تئاتر معارض است ، بلکه در روند آموزش دانشگاهی این حوزه از هنر نیز خلل ایجاد می کند . در این میان معمولا جوانانی موفق می شوند به کسوت دانشجوی تئاتر درآیند که تنها به قصد اخذ مدرک دانشگاهی وارد گود شده اند . تئاتر برای آنها غالبا انتخاب دوم است و در صورت ناکامی در مهندس شدن یا دکتر شدن به دانشکده های تئاتری وارد می شوند.خوب ... نتیجه پیشاپیش قابل حدس است . هنر ، جنون و نبوغی می خواهد و البته عشقی که تو را گرفتار کرده باشد.

از سوی دیگر غالب دانشجویان تئاتر به هنگام ورود به دانشگاه تصور درستی نسبت به این رشته ندارند . این در حالیست که در ممالک پیشرفته که از سابقه دیرینه ای در تئاتر برخوردارند آموزش و پرورش نقش عمده ای را در شناساندن این هنر به کودکان و نوجوانان بازی می کند . به عبارت دیگر یک جوان دیپلمه در این گونه کشورها بارها وبارها به تماشای تئاتر نشسته یا خود به اجرای تئاتر در مدارس - زیر نظر خبره این کار- پرداخته است . بدین ترتیب دانشجوی تئاتر ما تا یکی دو سال پس از ورود به دانشگاه باید اوقاتش را به شناختن این هنر بگذراند. نگاهی دقیق تر به دانشجویان انصرافی سایر رشته ها که پس از مدتی رشته تئاتر را برای ادامه تحصیل انتخاب کرده اند موید این ادعاست . این گونه دانشجویان را شاید بتوان در زمره موفق ترین دانشجویان تئاتر به حساب آورد .

اما حکایت دیگری که باعث خمودگی فضای آموزش تئاتر ما می شود ، فقدان افق های روشن برای فارغ التحصیلان این رشته است . تعداد اندک سالن های تئاتر کشور، عدم تبلیغات مناسب ، نبود بازار تئاتر خصوصی ، بودجه وحشتناک اندک تئاتر و سایر مواردی از این دست کافیست تا جوان مشتاق و سراسر آرزویی را نا امید و مایوس ساخته و واکنش های متفاوتی را از او به معرض نمایش بگذارد.

با این حال باید به تئاتر دانشجویی به شدت امیدوار بود و تلاش هایی را که در این عرصه صورت می گیرد ستایش کرد . باید به آینده امیدوار بود و پذیرفت که از بطن بسیاری مضائق، نبوغی ظهور می کنند که تاریخ تئاتر کشور را به نام خود مزین خواهند کرد.

چند روز پیش؛ یکی از دوستان خوب مطبوعاتیم از من پرسید : " تو کی با سایت روز مصاحبه کرده ای که ما خبردار نشده ایم ؟! " خیلی تعجب کردم . چون نه آدم سیاسی هستم و نه اصلا وارد این حوزه می شوم. معتقدم هر آدمی باید جایگاه خودش را داشته باشد و بر مبنای تخصصی که دارد فعالیت کند . به خاطر همین حسابی کنجکاو شدم و پس از پرس و جوهای بسیار و پیگیری موفق شدم اصل ماجرا را کشف کنم.

گویا این سایت خبری-تحلیلی ؛ مصاحبه ای را از سایت ایران تئاتر گرفته و مستقیما آن را در سایت خود درج کرده است . مصاحبه با کارگردان جوانی به نام بابک مهری که به تازگی نمایشنامه تلخ بازی قمر در عقرب را در تالار مولوی به روی صحنه برده است. حالا چرا به جای عکس این عزیز ، تصویر بنده در کنار این مطلب درج شده سئوالیست که باید از دست اندرکاران روز پرسید. جالب آن که تصویر مربوطه نیز از سایت ایران تئاتر گرفته شده است .

به هر حال خواستم بگویم ما را همان طراحی صحنه تئاتر و دلمشغولی های تئاتری بس است و پا را در گلیم سیاست گذاشتن به قدوقواره ما نمی خورد.

یکی از تکنیک هایی که در صحنه تئاتر به منظور طراحی صحنه صورت می گیرد ، رنگ آمیزی و نقاشی اجزاء مختلف دکور نمایش است . از رنگ کردن لته ها گرفته تا پتینه کاری و نقاشی انواع جزئیات برروی آنها.

این امر تا آنجا از اهمیت خاص برخوردار می شود که در دانشگاه های تئاتری انگلستان واحد درسی برای آن تعریف کرده و دانشجویان تکنیک های گوناگون نقاشی صحنه را در طول چند ماه می آموزند.

مرکز تئاتر تجربی دانشکده هنرهای نمایشی و موسیقی دانشگاه تهران در نظر دارد در ترم جاری کارگاهی را با این مضمون برای دانشجویان طراحی صحنه برگزار کند. این کارگاه یک روزه توسط پیام فروتن اجرا و چند تکنیک متفاوت نقاشی صحنه آموزش داده می شود و دانشجویان می توانند زیر نظر وی این تکنیک ها را تجربه کنند .

وسایل و ابزاری که دانشجویان این ورکشاپ باید با خود همراه داشته باشند عبارت است از: بوم نقاشی ۵۰*۷۰ ، ۲ عدد - قلم مو تخت رنگ پلاستیک نمره های ۱،۲،۴ اینچی از هرکدام یک عدد - ذغال طراحی یک عدد - پاستل سفید یک عدد - رنگ ژلاستیک به رنگ های سفید ، مشکی ، قرمز ، سبز ، زرد و آبی از هرکدام نیم کیلو- قلم مو تخت رنگ روغن نمره ۲ و ۴ - خط کش ۵۰ سانتی متری - ظرف پلاستیکی جهت ساخت رنگ ۴ عدد - دستمال پارچه ای.

نمایش مستند "من راشل کوری هستم" در آخرین روزهای جشنواره تئاتر دانشگاهی به روی صحنه خواهد رفت .

این نمایش که بر اساس نامه ها و ایمیل های راشل کوری خبرنگار و فعال بین المللی امریکایی تنظیم شده است ُ نگاهی دوباره دارد به هویت انسانی.

متن این تئاتر توسط الن ریکمن و کاترین وینر تنظیم و برای اولین بار در سال گذشته در رویال کورت لندن به روی صحنه رفت. راشل کوری که برای کمک به مردم فلسطین به این کشور سفر کرده بود، در سال ۲۰۰۳ به هنگام ممانعت از تخریب خانه های فلسطینی های شهر غزه توسط یک بولدوزر کاترپیلار اسراییلی کشته شد. مرگ این خبرنگار جوان واکنش های متعددی را در سطح جهان حتی بر علیه شرکت کاترپیلار به راه انداخت .

به هر حال این بار نمایش راشل کوری توسط دانشجویان تئاتر دانشکده هنرهای نمایشی و موسیقی دانشگاه تهران به روی صحنه تالار مولوی خواهد رفت .

عوامل اجرایی این نمایش ۵۰ دقیقه ای عبارتند از :

مترجم: غزاله فروتن - دراماتورژ: دکتر نغمه ثمینی - کارگردان: پیام فروتن

دستیار اول کارگردان : عابس خلقی - طراح گریم: صنم امامی - موسیقی : ساناز مرادیان پور - فیلم و تصویر : علی ثمینی - طراح پوستروبروشور: آرش تنهایی - دستیارومجری دکور: امیر زاغری

بازیگران : پریناز لطف اللهی - ساناز مرادیان پور - رها رضایی راد - کبری دبیری - وحید نفر - فرهاد تفرشی

 

تئاتر دانشجویی ... تئاتر دانشگاهی ... یا هر واژه دیگری که دوست دارید به آن اطلاق کنید. فرقی نمی کند. مهم آن است که تعداد قابل توجهی دانشجوی تئاتر یا علاقمند به این هنر دور هم جمع می شوند و به انگیزه برگزاری جشنواره تئاتر دانشگاهی به ارائه اندیشه و هنرشان می پردازند.

اما در این میان نکاتی چند قابل توجه به نظر می رسد که بد نیست به آن پرداخته یا حداقل به آن توجه شود.

۱ - تئاتر دانشگاهی همان طور که از نامش برمی آید تئاتری جسور ، بی پروا و در اندیشه تغییر است. تغییر انگاره های قدیمی ، رویکردهای کهنه و پوسیده و... اما آنچه تاکنون و در عرصه تئاتر دانشگاهی کمتر به آن پرداخته شده لزوم توجه به سنن نمایشی کهن ایرانیست. این که بسیاری از این مولفه ها نفس های آخر خود را می کشند و لازم است در حرکتی منسجم ، طراحی شده و مستمر به احیاء آنها پرداخت. این مهم حاصل نخواهد شد جز در فضایی آکادمیک و علمی با اساتید و دانشجویانی که با انگیزه تمام به آن بپردازند.

۲ - سال ها قبل تب جشنواره و جشنواره زدگی در میان اهالی حرفه ای تئاتر رسوخ کرد. پا گرفت و بسیاری از تولیدات تئاتری را تحت تاثیر خود قرار داد. اما این موج همانطور که پیش بینی می شد به سرعت رنگ عوض کرد و جای خود را به مولفه ها و رویکردهای دیگر داد. اما امروز به نظر می رسد این آفت بزرگ تئاتر دانشگاهی را هدف قرار داده است. انتظارات و توقعاتی که دانشجویان امروز از جشنواره های مختلف تئاتر دانشجویی دارند ، همان رویکردها و انتظارات سال ها قبل تئاتر حرفه ای را در ذهن متبادر می کند. با این تفاوت که در آنجا تئاتری های حرفه ای و سالها کار کرده قرار داشتند و اینجا دانشجویانی که تازه در اول راه قرار دارند و می روند تا بیاموزند و تجربه کسب کنند.

۳ - بی شک تئاتر بدون اندیشیدن به مخاطب نه هویتی خواهد داشت و نه اصولا به تعاریف خود نزدیک می شود . مخاطبی که با فرهنگ ، پیشینه و آرمانها و دغدغه های خود پا به سالن تئاتر می گذارد . تئاتر دانشگاهی اگر می خواهد به جایگاه اصیل خود بازگردد باید به مخاطب بیندیشد . غم او را داشته باشد و در صدد کشف راه هایی برای بیان دردها و مصائب او برآید . روشنفکری بدون پشتوانه توجه به نیازهای به روز مخاطب نتیجه ای دربر نخواهد داشت و به بیراهه خواهد رفت .